Kaza Tespit Tutanağı Nasıl Doldurulur?
Maddi hasarlı bir kazada düzenlenen kaza tespit tutanağı, kazanın oluş şeklini ve tarafların beyanlarını kayda alır. Bu rehberle anlaşmalı tutanak şartlarını kontrol edebilir, formu doldururken dikkat etmeniz gerekenleri öğrenebilirsiniz.
Yedi soruluk kontrol aracıyla başlayın; ardından formun on iki alanını, kroki örneklerini ve sigorta şirketine bildirim sürelerini inceleyin. Yazdırılabilir kontrol listesini ücretsiz indirebilirsiniz.
- Kimler için
- Sigortalı, Acente
- Ücret
- Ücretsiz, kayıt gerekmez
- Son doğrulama
- Son doğrulama
- Tutanak engeli
- 7
- Form alanı
- 12
- Trafik sigortası bildirimi
- 10 gün
- Kasko bildirimi
- 5 iş günü
Bu durumlardan biri varsa 112 aranır
Kroki ve iki imza ayrıca aranır
Yaygın söylenen beş gün yanlıştır
Rizikoyu öğrendiğiniz tarihten itibaren
Anlaşmalı tutanak tutulabilir mi?
Yedi soru, hepsi mevzuatta sayılan hallerden. Bir tanesine bile “evet” derseniz anlaşmalı tutanak düzenlenemez; sihirbaz hangi bendin engellediğini madde atfıyla gösterir.
Anlaşmalı tutanak tutulabilir mi?
7 kontrol, Genelge 2017/18 §1.2
- Ölüm / yaralanma
- Tek taraflı kaza
- Sürücü belgesi
- Trafik sigortası
- Alkol / madde şüphesi
- Kamu aracı
- Kamu malı, 3. kişi eşyası
Soru 1 / 7
Kazada ölüm ve/veya yaralanma var mı?
Kazanın ölüm ve/veya yaralanma ile sonuçlanmış olması.
0 / 7
Kaza tespit tutanağı nedir, ne zaman tutulur?
Anlaşmalı kaza tespit tutanağı, yalnız maddi hasarla sonuçlanan kazalarda sürücülerin kazanın oluş şekli üzerinde anlaşarak düzenlediği belgedir. Dayanağı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 81 ile Karayolları Trafik Yönetmeliği madde 152'dir.
Usulü 2017/18 sayılı Genelge belirler (1 Ocak 2018 tarihinden beri yürürlükte). Sık atıf yapılan 2007/27 sayılı Genelge yürürlükte değildir.
Yalnız maddi hasar meydana gelen kazalarda, kazaya dahil kişilerin tümü, yetkili ve görevli kişinin gelmesine lüzum görmezlerse, bunu aralarında yazılı olarak saptamak suretiyle kaza yerinden ayrılabilirler.
Bu Genelgeye uygun şekilde düzenlenen Tutanak, trafik zabıtasınca düzenlenen trafik kaza tespit tutanağı hükmündedir.
Genelge 2017/18 §1.2 ilk cümle
Anlaşmalı tutanak düzenlenemeyen yedi hal
Kazanın ölüm ve/veya yaralanma ile sonuçlanmış olması.
Genelge 2017/18 §1.2/f
Kazaya bir aracın karışması (tek taraflı maddi hasarlı kaza ise),
KTY md. 152 (ç)/1 ve Genelge §1.2/a
Taraflardan herhangi birinin sürücü belgesinin bulunmaması veya belgesinin kullandığı araç cinsi için yeterli olmaması,
KTY md. 152 (ç)/2 ve Genelge §1.2/b
Araçlardan herhangi birinin ülkemizde geçerli zorunlu mali sorumluluk sigortasının olmaması,
KTY md. 152 (ç)/3 ve Genelge §1.2/c
Sürücülerden herhangi birinde alkol, uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı şüphesinin bulunması,
KTY md. 152 (ç)/4 ve Genelge §1.2/ç
Kazaya karışan araçlardan herhangi birinin kamu kurum veya kuruluşuna ait olması (Sağlık Bakanlığına ait ambulans ve acil sağlık araçları hariç),
KTY md. 152 (ç)/5 (Değişik: RG-19/2/2014-28918) ve Genelge §1.2/d
Kazada kamu malına veya üçüncü kişilere ait eşyaya zarar verilmiş olması.
KTY md. 152 (ç)/6 ve Genelge §1.2/e
Mevzuatta olmayan üç yaygın iddia
- “Taraflardan birinin olay yerinden kaçması” KTY md. 152 ve Genelge 2017/18 §1.2 listelerinde bu durum ayrı bir bent olarak sayılmaz. Ancak karşı taraf olay yerinden ayrılmışsa birlikte tutanak düzenleyip imzalamak mümkün olmayabilir. Durumu 112 üzerinden ilgili ekiplere bildirin.
- “Yabancı plakalı araç” KTY md. 152 ve Genelge 2017/18 §1.2 listelerinde yabancı plaka ayrı bir engel olarak sayılmaz. Araçların Türkiye'de geçerli zorunlu trafik sigortasının bulunması şartı geçerlidir.
- “Sürücünün yaşı veya akıl sağlığıyla ilgili şüphe” Bu ifadeler Genelge 2017/18 §1.2 ve KTY md. 152 listelerinde ayrı birer bent olarak yer almaz; SBM'nin boş tutanak formunun arka yüzünde bulunur. Böyle bir şüpheniz varsa tutanak düzenlemeden önce 112 üzerinden ilgili ekiplerden destek isteyin.
Formla mevzuat farkı: SBM'nin boş tutanak formundaki uyarılar ile Genelge 2017/18 §1.2 listesi farklı ifadeler içerir. Formda "yaş küçüklüğü" ve "akıl sağlığı şüphesi" ayrıca belirtilir; kamu malı ile üçüncü kişilerin eşyası da ayrı kalemler halinde yazılır. Bu rehberde Genelge listesi esas alınmıştır. Tutanak düzenleyip düzenleyemeyeceğinizden emin değilseniz 112 üzerinden destek isteyin.
Yazdırılabilir tek sayfa
Kaza anında kontrol listesi
Güvenlik adımları, tutanak tutulamayan yedi hal, sekiz fotoğraf karesi, tutanağın doldurma sırası ve bildirim süreleri tek A4 sayfada. Yazdırıp torpido gözünde tutmak ya da müşterinize göndermek için hazırlandı.
Nasıl tutulur?
Anlaşmalı tutanak, yalnız maddi hasarla sonuçlanan kazalarda kanunun sürücülere tanıdığı bir imkândır: taraflar yetkili ve görevli kişinin gelmesine lüzum görmezlerse durumu aralarında yazılı olarak saptayıp kaza yerinden ayrılabilirler. Sıra aşağıdaki gibidir.
- 01
Önce güvenliği sağlayın ve yaralı olup olmadığını kontrol edin
Dörtlü flaşörleri yakın ve kendinizi tehlikeye atmadan güvenli bir yere geçin. Yaralanma varsa anlaşmalı tutanak düzenlemeyin; 112 Acil Çağrı Merkezini arayın.
- 02
Anlaşmalı tutanak şartlarını kontrol edin
Yukarıdaki sihirbaz bu yedi hali sırayla sorar. Biri varsa tutanağı doldurmayın, trafik zabıtasını bekleyin.
- 03
Fotoğrafları araçlar yerinden oynamadan çekin
Yönetmelik, mümkün olduğu takdirde olay yerinin fotoğraflarının çekilmesini ve araçların taşıt yolu dışına çıkarılmasını söyler. Tutanak da orada düzenlenir.
- 04
Formun on iki alanını birlikte doldurun
Kaza tarihi ve yeri, tanık, sürücü, araç ve poliçe bilgileri, kural ihlali kutuları, ilk darbe yeri, kroki ve sürücü görüşleri. Karşı tarafın bilgilerini beyanına göre değil belgesine bakarak yazın.
- 05
Krokiyi çarpışma anına göre çizin
Yol çizgileri, cadde ve sokak adı, her aracın gidiş yönü ve araçların A ile B olarak etiketlenmesi aranır. Çizim ustalığı beklenmez.
- 06
Tutanağı birlikte imzalayın ve sigorta şirketine iletin
İmzalanmayan tutanak geçersizdir. Tutanağın bir sureti fotoğraflarla birlikte ilgili sigorta şirketine verilir; süreler bu bildirimle işlemeye başlar.
Kazaya karışan sürücülerin tümü, yetkililerin gelmesine gerek görmez ve aralarında kazayı kendi düzenleyecekleri tutanakla tespit etmek noktasında anlaşırlarsa "Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı" düzenleyip birlikte imza altına alarak olay yerinden ayrılabilirler.
Tutanağı imzalamadan önce kontrol edin
Anlaşmalı tutanağın en çok gözden kaçan sonucu budur: imzalayıp ayrıldıktan sonra polis ya da jandarma tutanağı isteyemezsiniz. Bu yüzden imzadan önce krokiye ve alanlara bir kez daha bakmakta fayda var.
Bir anlaşma ile olay yerinden ayrılmış olan taraflar, meydana gelen zararın sigortaları tarafından veya kendilerince doğrudan karşılanacağını kabul etmiş sayılırlar ve sonradan yetkililerden kaza tespit tutanağı düzenlenmesini isteyemezler.
Anlaşma yoksa olay yerinden ayrılmayın
Anlaşma hali dışında zabıtanın iznini almadan zaruret olmaksızın olay yerinden ayrılan sürücülere 46.000 ₺ idari para cezası uygulanır. Ölümlü veya yaralanmalı kazalarda ayrıca hapis cezası ve iki yıl süreyle sürücü belgesinin geri alınması söz konusudur.
2918 sayılı KTK MADDE 81, üçüncü fıkra (Değişik: 12/2/2026-7574/27 md.)
Kolluk tutanağında kusur oranı yazmaz
Polis ya da jandarma geldiğinde düzenlenen tutanakta yüzdelik bir kusur oranı göremezsiniz. Yönetmelik, tutanağı düzenleyenlerin yalnızca kimin hangi trafik kuralını ihlal ettiğini belirtmesini ister; oranı sigorta şirketleri belirler.
Tutanak düzenleyenler, tutanakta taraflar için kusur oranı belirtmeksizin sadece kazanın oluşumunda kimin hangi trafik kuralını ihlal ettiğini belirtirler.
Kaza tespit tutanağının alanları nasıl doldurulur?
Aşağıdaki şema resmî formun kopyası değil, kendi çizdiğimiz haritasıdır: alan numaraları ve alan adları SBM'nin yayımladığı boş formla birebir aynıdır. Bir alana dokunduğunuzda ne yazılacağını, sık yapılan hatayı ve varsa fotoğraf ipucunu açıklama panelinde görürsünüz. 4, 5 ve 6 numaralı alanlar A ve B araçları için ayrı ayrı doldurulur.
Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı
Şema resmî formun kopyası değildir; alan numaraları ve alan adları SBM'nin yayımladığı boş formla aynıdır. Bir alana dokunduğunuzda açıklaması açılır.
Kaza Tarihi
- Ne yazılır
- Kazanın olduğu günü ve saati yazın. Saat hanesini boş bırakmayın: gündüz mü gece mi olduğu, görüş ve aydınlatma tartışılırsa belirleyici olur.
- Sık yapılan hata
- Tutanağı doldurduğunuz saati yazmak. İstenen, çarpışmanın olduğu saattir; aradan yarım saat geçtiyse ikisi aynı değildir.
- Fotoğraf ipucu
- Telefonla çektiğiniz karelerin çekim saati dosyada durur; tutanaktaki saatle tutarlı olması sonradan işinizi kolaylaştırır.
Formdaki satırlar
- Tarih
- Saat
1 ve 2 numaralı alanlara kazanın tarihi ve yerine ilişkin bilgiler yazılacaktır.
On iki alanın tamamı, düz metin olarak
- 1. Kaza Tarihi
- Kazanın olduğu günü ve saati yazın. Saat hanesini boş bırakmayın: gündüz mü gece mi olduğu, görüş ve aydınlatma tartışılırsa belirleyici olur. Sık yapılan hata: Tutanağı doldurduğunuz saati yazmak. İstenen, çarpışmanın olduğu saattir; aradan yarım saat geçtiyse ikisi aynı değildir.
- 2. Kaza Yeri
- Altı hanenin hepsini doldurun. Kaza bir kavşakta olduysa kesişen iki yolun adını birlikte yazın; kroki ile aynı adları kullanın. Sık yapılan hata: "Ana yol üzeri" ya da "köprü çıkışı" gibi tarifler yazmak. Kusur değerlendirmesini yapan kişi orayı bilmez, adres alanları bunun için vardır.
- 3. Görgü Tanıkları
- Kazayı gören biri varsa adını, adresini ve telefonunu yazın. Tanık beyanı, kroki ve sürücü açıklamalarının değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Sık yapılan hata: Tanığın yalnızca adını yazıp telefonunu almamak. İletişim bilgileri eksikse tanığın beyanına başvurmak zorlaşır.
- 4. Sürücü BilgileriA ve B araçları için ayrı
- Karşı sürücünün bilgilerini beyanına göre değil, sürücü belgesine bakarak yazın. Belgenin sınıfının kullandığı araç için yeterli olup olmadığına da bakın. Sık yapılan hata: Cep telefonu ve e-posta hanelerini boş geçmek. Kusur oranı bu iletişim bilgileri üzerinden bildirildiği için form bu alanların doğru ve eksiksiz girilmesini ister.
- 5. Araç BilgileriA ve B araçları için ayrı
- Plakayı ve şasi numarasını ruhsattan okuyarak yazın. Kullanım şekli, aracın hususi mi yoksa ticari olarak mı kullanıldığıdır. Sık yapılan hata: Şasi numarasını bilmediği için boş bırakmak. Numara ruhsatın üzerinde yazar; araç kimliğinin doğru kaydedilmesi için bu alanı eksiksiz doldurun.
- 6. Trafik Sigortası Poliçe BilgileriA ve B araçları için ayrı
- Bu blok sürücüyü değil poliçedeki sigortalıyı sorar. Şirket unvanı, poliçe numarası ve başlangıç ile bitiş tarihi poliçenin ilk sayfasında yazar. Sık yapılan hata: Sürücünün adını sigortalı hanesine yazmak. Araç başkasının adına kayıtlıysa sigortalı o kişidir, direksiyondaki kişi değil.
- 7. Uygun Kutulara (x) İşareti Koyunuz
- Ortadaki listede her satırın iki yanında birer kutu vardır: soldaki A, sağdaki B aracı içindir. Kazada gerçekleşen davranışı ilgili aracın kutusunda işaretleyin. Altta hız ve varsa fren izi uzunluğu sorulur. Sık yapılan hata: Zorunlu değil diye tamamen boş bırakmak. İşaretlenmemiş tutanakta kusur değerlendirmesi yalnızca kroki ve beyanlarla yapılır, bu da süreci uzatır.
- 8. Araç Yeşil Kart (Green Card) Belgesine Sahipse Doldurulacak Bölüm
- Yalnızca yurt dışından gelen araçlar için doldurulur. Form, bu belgenin trafik sigortası yerine geçtiğini açıkça yazar. Sık yapılan hata: Yabancı plakalı aracın trafik sigortası yok sanıp tutanaktan vazgeçmek. Yeşil Kart varsa geçerli trafik sigortası var demektir.
- 9. Aracın İlk Darbe Aldığı Yeri Bir Ok (→) İle GösterinizA ve B araçları için ayrı
- Her araç için kuş bakışı silueti kullanın ve ilk temasın olduğu noktayı tek bir okla gösterin. Alan A ve B için ayrı ayrı vardır. Sık yapılan hata: Bütün hasarlı bölgeleri taramak. Alan ilk darbenin yerini sorar, hasar listesini değil; iki ayrı şey birbirine karışırsa kusur yorumu da karışır.
- 10. Çarpışma Yerinin ve Anının Taslağını Çiziniz
- Çizim ustalığı aranmaz, dört şey aranır: yol çizgileri, cadde ve sokak adı, her aracın gidiş yönü ve araçların A ile B olarak etiketlenmesi. Sık yapılan hata: Krokiyi çarpışmadan sonraki duruşa göre çizmek. Alan çarpışma anını ister; araçların durduğu yeri göstermek istiyorsanız onu ayrıca ikinci bir çizimle belirtin.
- 11. Sürücü GörüşleriA ve B araçları için ayrı
- Her sürücü kendi görüşünü kendisi yazar. Yer yetmezse beyaz bir sayfa eklenebilir; SBM'nin uygulamaları üzerinden iletilen ses ve video dosyaları da kaza görüşü olarak yeterli sayılır. Sık yapılan hata: Karşı tarafın görüşünü onun yerine yazmak ya da "kusurluyum" gibi hukuki niteleme kullanmak. Kazanın nasıl gerçekleştiğini açık ve sıralı biçimde anlatın; kusur değerlendirmesini ilgili birimler yapar.
- 12. Sürücü İmzalarıA ve B araçları için ayrı
- İki sürücü de imzalar. İmzalanmayan tutanak geçersizdir; SBM uygulamasıyla doldurulup cihaz ekranından imzalananlar ise geçerli sayılır. Sık yapılan hata: Tek imzayla ayrılmak. İkiden fazla aracın karıştığı kazalarda birden fazla form kullanılabilir; bu durumda her form tüm sürücüler tarafından imzalanır, imzalar için formun alt tarafındaki boş alan kullanılır.
Kroki nasıl çizilir? Üç örnek
Form krokide dört şey arar: yol çizgileri, cadde ve sokak adı, her aracın gidiş yönü ve araçların A ile B olarak etiketlenmesi. Aşağıdaki üç şema bu dört unsurun nasıl göründüğünü anlatır; SBM'nin ilan ettiği kaza durum senaryolarının tamamı ayrı bir PDF'tedir.
Kavşakta geçiş önceliği
İki yolun adını da yazın, dur ya da yol ver levhasını çizime koyun. Kimin hangi kolda olduğu ok yönlerinden anlaşılmalı.
Arkadan çarpma
Tek şerit, aynı yön. İki aracın da gidiş yönünü aynı okla gösterin; varsa fren izini çizime ekleyin.
Şerit değiştirme
Şerit çizgisini kesikli çizin, şeridi değiştiren aracın yolunu kavisli okla gösterin. Hangi şeritte kimin olduğu belli olmalı.
Krokiyi çarpışma anına göre çizin. Araçların çarpışmadan sonra durduğu yeri de göstermek istiyorsanız bunu ikinci bir çizimle ayrıca belirtin; SBM kaza durum senaryoları PDF'i hazır şemaların tamamını içerir.
Fotoğraf çekme listesi
Kusur değerlendirmesi tutanak, kroki ve fotoğraflar üzerinden yapılır. Fotoğraflar, araçların konumunu ve hasarı belgelemeye yardımcı olur. Yönetmelik de mümkün olduğu takdirde fotoğraf çekilmesini ister. Aşağıdaki sekiz kare Acente Kolay'ın pratik önerisidir.
Araçlar yerinden oynamadan geniş kare
İki aracı, aralarındaki mesafeyi ve yoldaki konumlarını tek karede gösterin. Bu kare, araçlar hareket ettirilmeden önceki konumu belgeler.
Her iki plaka
Plakalar okunacak yakınlıkta, ayrı ayrı. Dosyada hangi aracın hangisi olduğunu bu kareler belirler.
Temas noktaları
İki araçta da ilk darbenin izini yakından çekin; tutanağın 9 numaralı alanına çizeceğiniz ok bununla uyumlu olmalı.
Her aracın dört köşesi
Hasarsız yüzleri de çekin. Sonradan eklenen hasar iddialarına karşı en pratik korumadır.
Yol çizgileri ve fren izi
Şerit çizgileri, yön okları ve varsa fren izi. Fren izi uzunluğu tutanağın 7 numaralı alanında ayrıca sorulur.
Trafik ışığı ve levhalar
Işığı ve levhaları, hangi yöne baktığı anlaşılacak şekilde çekin. Bu fotoğraflar, kavşaktaki trafik düzeninin değerlendirilmesine yardımcı olur.
Sokak tabelası ya da sabit bir yapı
Konumu doğrulayan bir kare; tutanağın 2 numaralı alanına yazdığınız adresi destekler.
Karşı tarafın belgeleri
Ruhsat, sürücü belgesi ve poliçe. Bu üç kare, tutanağın 4, 5 ve 6 numaralı alanlarını tek başına doldurur.
Taraflarının anlaşma sağladığı durumlarda, yeni bir trafik kazasına sebebiyet vermemek ve trafik akışını engellememek için mümkün olduğu takdirde olay yerinin fotoğrafları çekilerek kazaya karışan araçlar taşıt yolu dışına çıkarılır ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı burada düzenlenir.
Mobil kaza tutanağı (SBM uygulaması)
Yanınızda basılı form yoksa tutanağı telefondan doldurabilirsiniz. Genelge, yazılı doldurmayla elektronik doldurmayı aynı hükme bağlar.
Mobil Kaza Tutanağı artık ayrı bir uygulama değildir. SBM, hizmeti Sigortam360 mobil uygulamasının içinde sunar; girişte e-Devlet kimlik doğrulaması kullanılır. Aynı uygulamadan hem tutanağı doldurabilir hem tutanağınızla ilgili detayları görüntüleyebilirsiniz.
Mobil Kaza Tutanağı (MKT) hizmetlerine Sigortam360 Mobil uygulaması üzerinden erişebilir, tek bir uygulama ile hem kaza tespit tutanağınızı doldurabilir hem de tutanağınızla ilgili detayları görüntüleyebilirsiniz.
Uygulamayla doldurulan ve cihaz ekranı üzerinden imzalanan tutanaklar doğrudan SBM'ye iletilir; ayrıca sigorta şirketine götürmeniz gerekmez. Kâğıt tutanakta ise sureti siz ulaştırırsınız ve süreç şirketin SBM'ye iletimiyle başlar.
Tutanak yazılı olarak veya elektronik ortamda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM)'nin sağladığı uygulamalar aracılığı ile doldurulur ve imzalanır.
SBM'nin sağladığı mobil uygulamalar aracılığı ile elektronik ortamda doldurulan ve cihaz ekranı üzerinden imzalanan tutanaklar doğrudan SBM'ye iletilir.
Genelge 2017/18 §1.1 ve §2.3
Uygulamayı kaza anında indirmeye çalışmak zaman kaybettirir. Aracınızda bir de basılı form ve bu sayfadan indirebileceğiniz kontrol listesi bulunsun.
Sigorta şirketine bildirim ve süre
Süre, teminata göre değişir. Halk arasında yaygın olan “trafik sigortasında beş gün” bilgisi yanlıştır.
Zorunlu trafik sigortası
10 gün
Bu sözleşmeye göre, sorumluluğunu gerektirecek bir olayı, haberdar olduğu andan itibaren on gün içinde sigortacıya ihbar etmek, kendisine yöneltilen istemi ise, derhâl sigortacıya bildirmek,
Genel Şartlar B.1/a
Kasko sigortası
5 iş günü
Rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirimde bulunmak,
Genel Şartlar B.1.1
Trafik sigortasında süre, sorumluluğu gerektirecek olaydan haberdar olduğunuz anda başlar ve on gündür. Kaskoda ise rizikonun gerçekleştiğini öğrendiğiniz tarihten itibaren beş iş gününüz vardır. Tutanağın bir sureti, varsa fotoğraflarla birlikte ilgili sigorta şirketine ulaştırılır.
Başvurulan şirket tutanağı en geç takip eden iş günü sonuna kadar SBM'ye iletir. Bildirimi geciktirmek, kusur değerlendirmesinin başlamasını da geciktirir.
Başvurulan sigorta şirketi en geç takip eden iş günü sonuna kadar Tutanağı, ilgililerin iletişim bilgilerini ve varsa fotoğrafları SBM web uygulaması üzerinden SBM'ye iletir.
Kusur oranı nasıl belirlenir ve nereden sorgulanır?
Kusuru tutanağı dolduran sürücüler değil, sigorta şirketleri belirler. Verilebilecek oranlar sınırlıdır: yüzde 0, yüzde 50 ve yüzde 100.
Tutanağın sigorta şirketine iletilmesi
Tutanak yazılı olarak veya SBM'nin sağladığı uygulamalar aracılığıyla doldurulur ve imzalanır (Genelge §1.1). Mobil uygulamayla doldurulan tutanaklar doğrudan SBM'ye iletilir (Genelge §2.3).
Sigorta şirketinin SBM'ye iletmesi
1 iş günüBaşvurulan sigorta şirketi en geç takip eden iş günü sonuna kadar Tutanağı, ilgililerin iletişim bilgilerini ve varsa fotoğrafları SBM web uygulaması üzerinden SBM'ye iletir.
Genelge 2017/18 §2.2
Sigorta şirketlerinin kusur değerlendirmesi
3 iş günüTutanakların, SBM sistemine girilmesini takip eden 3 iş günü içinde her bir sigorta şirketi kendi kusur oranı değerlendirmesi yapar. Bu oranlar kazaya karışan herbir araç için %0, %50 ve %100 şeklindedir. Eğer şirketler arasında mutabakata varılır (tüm şirketler tarafından aynı kusur oranları verilirse) ise dosya sonuçlanır.
Mutabakat yoksa Tutanak Değerlendirme Komisyonu
3 iş günü3 iş günü içerisinde mutabakata varılamaz ise (en az bir şirket tarafından farklı kusur verilirse) dosya, Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu'na iletilir. Komisyon, 3 iş günü içerisinde ilgili dosyayı sonuçlandırır.
Bütün şirketler aynı oranları verirse dosya sonuçlanır. En az bir şirket farklı oran verirse dosya Tutanak Değerlendirme Komisyonuna gider; komisyon SBM bünyesinde kurulur, oyçokluğuyla karar verir ve sorumluluk oranlarını kesin olarak belirler.
Kaza tespit tutanağı sorgulama
Sorgulama bu sitede yapılmaz. İki resmi kanal vardır ve hangisini kullanacağınız tutanağı kimin düzenlediğine bağlıdır.
Jandarma bölgesi için ayrı bir e-Devlet tutanak sorgulama adresi doğrulanamadı. Sorgulama bu sitede yapılmaz; yalnızca resmi kanallara bağlantı verilir.
Kusur oranına itiraz
En sık yapılan hata mercii karıştırmaktır: itiraz SBM'ye değil, sigorta şirketine yapılır.
Süre
5 iş günü
Başvuru mercii
Sigorta şirketi
Hak
Bir defaya mahsus
İtirazın kabulü için değerlendirmeye etki edebilecek ilave bilgi ve belge sunmanız şarttır; yalnızca “kabul etmiyorum” demek yetmez. Başvuru üzerine sigorta şirketleri üç iş günü içinde yeniden değerlendirme yapar.
Genelge 2017/18 §4.1
- İtirazı yanlış mercie yaparsanız
- Süresi içinde olmak kaydıyla kusur oranlarına yönelik itirazların sigorta şirketlerinden farklı olarak ilgili olmayan mercilere yapılması durumunda, söz konusu 5 günlük itiraz süresi kesilir.Genelge 2017/18 §4.2
- İki aracın sigortacısı aynı şirketse
- Kazaya karışan araçlar için düzenlenen trafik sigortası poliçelerinin sigortacısının aynı şirket olması durumunda, söz konusu kazanın taraflarının ilgili sigorta şirketince yapılan kusur değerlendirmesinin kendilerine iletilmesinden itibaren SBM Tutanak Değerlendirme Komisyonuna 5 iş günü içinde bu kusur değerlendirmesine karşı bir defaya mahsus olmak üzere itiraz hakları saklıdır. Anılan itiraz süresinin tamamlandığının ispat yükü iddia edene aittir.Genelge 2017/18 §4.5
- İtirazdan sonra uyuşmazlık sürerse
- İlgililerce söz konusu 5 iş günlük süre içinde itiraz hakkının kullanılmadığı veya itiraz hakkı kullanılmış olmakla beraber kusur oranına ilişkin uyuşmazlığın devamı halinde, ilgili uyuşmazlığın Sigorta Tahkim Komisyonu veya özel hukuk yollarına başvurulmak suretiyle çözülmesi mümkündür.Genelge 2017/18 §4.3
- Komisyonun sonuçlandırdığı dosyalarda
- Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu'nun sonuçlandırdığı dosyalara ilişkin itirazlar, mahkeme yoluyla yapılabilmektedir.SBM, KTT Sorgulama ve İtiraz
Sigorta şirketlerinin kendileri de Komisyon kararlarına itiraz edebilir; onlar için süre sınırı yoktur ama gerekçe yalnızca maddi hata olabilir.
Tutanaktan sonra hasar dosyası
Tutanak bir başlangıçtır. Dosyayı ilerleten şey, belgelerin ve tarihlerin tek yerde toplanmasıdır.
Tutanak sigorta şirketine ulaştığında hasar dosyası açılır: eksper atanır, belgeler istenir, kusur oranı beklenir. Bu süreçte elinizde tutanağın sureti, fotoğraflar, ihbar tarihi ve dosya numarası olmalı. Kasko genel şartları, sigortacının hasar ihbarı üzerine üç iş günü içinde poliçede yazanlar dışında talep ettiği belgeleri bildireceğini söyler; o listeyi bekletmeden tamamlamak dosyayı hızlandırır.
Acenteler için asıl yük burada başlar. Aynı anda ilerleyen dosyalarda hangi müşterinin hangi aşamada olduğunu takip etmek, eksper randevusunu ve kusur bildirimini kaçırmamak, müşteriye her adımda haber vermek elle yapıldığında zaman alır. Tutanak, fotoğraflar ve süreç notlarını müşteri kaydında tek yerde toplayan bir sigorta acente programı hangi müşterinin hangi aşamada olduğunu izlemenizi kolaylaştırır. Müşterinizle paylaşabileceğiniz kontrol listesini sayfanın başından indirebilirsiniz.
Kusur, hasarsızlık basamağınızı etkiler
Kusurlu bulunup tazminat ödenirse yenilemede hasarsızlık basamağınız düşer. Basamağın nereye geleceğini trafik sigortası hasarsızlık indirimi hesaplayıcısında görebilirsiniz.
Resmî boş tutanak PDF'i nereden indirilir?
Boş kaza tespit tutanağı formunu SBM'nin resmî sitesinden PDF olarak indirebilirsiniz.
Aracınızda bir adet basılı boş form bulundurmak en pratik hazırlıktır. Formun iki sayfası vardır: ilk sayfa doldurma açıklamalarını, ikinci sayfa tutanağın kendisini taşır. İçerideki uyarı da bu kuralı tekrarlar.
BU TUTANAK, YALNIZ MADDİ HASARLA SONUÇLANAN KAZALARDAN SONRA, KAZAYA KARIŞAN DİĞER SÜRÜCÜ VEYA SÜRÜCÜLERLE KAZANIN OLUŞ ŞEKLİNİN TUTANAK İLE TESPİTİNDE ANLAŞTIĞINIZ TAKDİRDE DOLDURULACAKTIR.
Sitemizde barındırdığımız tek dosya, yukarıdaki kaza anında kontrol listesidir. Tasarımı bize aittir ve resmî formun yerine geçmez.
Kaza Tespit Tutanağı hakkında sorular
Kaynaklar ve doğrulama
Hesaplama kuralları, tarifeler ve örneklerin dayandığı kaynakları aşağıda bulabilirsiniz. Her kaynağın kapsamı ilgili notta açıklanır.
- İçişleri Bakanlığı: Acil durumlarda tek numara 11210 Eylül 2025, Sağlık, polis ve jandarma dahil acil yardım hizmetleri için tek numara 112. Numara 8 Eylül 2026 tarihinde doğrulandı.
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu18 Ekim 1983, MADDE 81/2 (anlaşmalı tutanağın kanuni dayanağı) ve MADDE 81/3 (izinsiz olay yerinden ayrılma, 12/2/2026 tarihli 7574 sayılı Kanunla değişik idari para cezası).
- Karayolları Trafik Yönetmeliği18 Temmuz 1997, MADDE 152, "Sadece maddi hasarla sonuçlanan kazalarda" fıkrası: tutanağın düzenlenmesi, fotoğraf ve aracın çekilmesi, anlaşmanın sonucu; MADDE 156/a-3 (kolluk tutanağında kusur oranı yazılmaz).
- Yalnız Maddi Hasarla Sonuçlanan Trafik Kazalarında Taraflarca Doldurulacak Kaza Tespit Tutanaklarına İlişkin Genelge (2017/18)7 Kasım 2017, §1.1 ve §1.2 (tutanağın hükmü ve düzenlenemeyeceği yedi hal), §2.2 ve §2.3 (SBM'ye iletim), §4.1 ile §4.5 (itiraz süreleri ve mercii). 2007/27 sayılı Genelge 1/1/2018'den itibaren yürürlükten kalkmıştır.
- SBM, KTT Sorgulama ve İtiraz6 Eylül 2026, Kusur değerlendirme süreci, %0 / %50 / %100 oranları, Komisyonun 3 iş günlük süresi ve komisyon kararına itiraz yolu.
- SBM, Mobil Kaza Tutanağı (MKT)6 Eylül 2026, Mobil Kaza Tutanağının Sigortam360 uygulaması içinde sunulduğu bilgisi.
- SBM, Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı (boş form, PDF)22 Eylül 2025, Alan numaraları, alan adları, "DOLDURULMASI İSTENEN BİLGİLER" açıklamaları bu boş formdan alındı. Acil çağrı bilgisi için güncel 112 kaynağı kullanılır.
- SBM, Kaza Durum Senaryoları (krokiler)6 Eylül 2026, SBM'nin ilan ettiği kaza durum senaryoları; sayfadaki üç kroki bizim şematik çizimimizdir.
- SBM, Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama (online uygulama)6 Eylül 2026, Anlaşmalı tutanağın kusur sonucunun sorgulandığı adres.
- e-Devlet, Polis Bölgesi İçin Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı Sorgulama (Emniyet Genel Müdürlüğü)6 Eylül 2026, Kolluk tarafından düzenlenen polis bölgesi tutanaklarının sorgulandığı e-Devlet hizmeti.
- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları14 Mayıs 2015, B.1/a: sorumluluğu gerektirecek olayın on gün içinde sigortacıya ihbarı.
- Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları1 Nisan 2013, B.1.1: rizikonun beş iş günü içinde sigortacıya bildirilmesi.
- Acente Kolay, kaza anında kontrol listesi (PDF)6 Eylül 2026, Sayfadan indirilen tek sayfalık liste Acente Kolay tarafından hazırlandı; güvenlik adımları ve sekiz karelik fotoğraf listesi pratik öneridir, mevzuat hükmü değildir.
Son doğrulama: . Mevzuat ve tarifeler değişebilir; işlem öncesi kaynağı teyit edin.
Müşterinizin kaydını tek yerden takip edin
Poliçeleri, iletişim geçmişini ve süreç notlarını Acente Kolay müşteri kaydında toplayın; müşteriye anında bilgi verin.
İlgili araçlar
Hasarsızlık İndirimi
Mevcut basamağınızı ve ödenen tazminatları girerek yenileme basamağınızı ve azami prim hesabındaki oranı öğrenin.
Trafik Gecikme Cezası
Poliçe tarihlerini girerek gecikme süresini ve sürprim oranını hesaplayın. Baz primle birlikte tahmini ek tutarı görün.
Kasko Değer Listesi
Marka, model ve yıl seçerek TSB kasko değerini sorgulayın. Araç koduyla arama yapın, geçmiş aylardaki değerleri karşılaştırın.